મારી નાકિસ (દોષપૂર્ણ) રાયમાં (અભિપ્રાયમાં)!?
***
આ એક સુખદ સંયોગ છે કે આજે એક પછી એક બે અત્યંત આદરણીય વિદ્વાનોના લખાણોમાં નમ્રતાના ભાગરૂપે આ પ્રખ્યાત વાક્ય નજરે પડ્યું:
"મારી નાકિસ રાયમાં."
મુજ તુચ્છ (બંદા-એ-નાચીઝ) ના અભિપ્રાય મુજબ આ અભિવ્યક્તિ બહુ યોગ્ય નથી.
વિચારો, જ્યારે તમે પોતે જ તમારી વાતને નાકિસ (દોષપૂર્ણ કે અધૂરી) કહી રહ્યા છો, તો પછી તેને રજૂ કરવાનો કોઈ અર્થ જ ક્યાં રહે છે? અને કોઈ શ્રોતા કે વાચક તેને ગંભીરતાથી શા માટે લેશે?
યાદ રાખો કે "નાકિસ" નો અર્થ જ ખામીયુક્ત, અપરિપક્વ, ખરાબ અને ઉતરતી કક્ષાનું થાય છે. તેથી જે વાતને તમે દલીલ તરીકે રજૂ કરી રહ્યા હોવ, તેને તમારી જાતે જ દોષપૂર્ણ કહેવી (ભલે તમારો આશય એવો ન હોય) તે યોગ્ય નથી.
નમ્રતા દર્શાવવા માટે એવું કહેવું વધુ યોગ્ય રહેશે કે:
"મારી આજીઝાના (નમ્ર) રાયમાં."
બલ્કે એનાથી પણ વધુ સુંદરતા એમાં છે કે નમ્રતાનો સંબંધ અભિપ્રાય સાથે નહીં, પણ પોતાની જાત સાથે જોડવામાં આવે, જેમ કે:
"મુજ નાચીઝની રાયમાં."
*
