સુપ્રીમ કોર્ટે બિલકીસ બાનો પર સામૂહિક બળાત્કાર અને તેમના પરિવારના સભ્યોની હત્યાના કેસમાં બે દોષિતો, બિપિનચંદ કન્હૈયાલાલ જોશી અને પ્રદીપ રમણલાલ મોઢિયાને જામીન આપ્યા છે. જસ્ટિસ એમ. એમ. સુંદરેશ અને જસ્ટિસ પી. બી. વરાલેની બેન્ચે 28 ઓક્ટોબરે આ આદેશ આપ્યો હતો, જે ગુરુવારે મોડી રાત્રે અપલોડ થયો હતો. જામીન ટ્રાયલ કોર્ટ દ્વારા નક્કી કરાયેલી શરતોને આધીન રહેશે.
કોર્ટે જામીન શા માટે આપ્યા?
બંને દોષિતો 17 વર્ષથી વધુ સમયથી જેલમાં છે.
જોશી ગંભીર રીતે દિવ્યાંગ (વિકલાંગ) છે.
અપીલમાં તથ્યો અને કાયદા સાથે જોડાયેલા એવા મુદ્દાઓ છે, જેના પર નિર્ણય લેવાનો હજુ બાકી છે.
એક અપીલકર્તાનું નામ FIRમાં નહોતું અને લગભગ ત્રણ વર્ષ પછી તેને આરોપી બનાવવામાં આવ્યો હતો.
બંનેની દોષસિદ્ધિ અને સજા સામેની અપીલો હજુ પેન્ડિંગ (લંબિત) છે, અને દોષસિદ્ધિ યથાવત છે. તેમણે બોમ્બે હાઇકોર્ટના નિર્ણયને પડકાર્યો છે.
એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ રાજકુમાર ભાસ્કર ઠાકરેએ જામીનનો વિરોધ કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે ગુનામાં સામૂહિક બળાત્કાર સામેલ છે અને નીચલી અદાલતોએ પુરાવા અને ગુનાની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં લીધી હતી.
કેસની પૃષ્ઠભૂમિ
2002: રમખાણો દરમિયાન દાહોદ જિલ્લામાં પાંચ મહિનાના ગર્ભવતી બિલકીસ બાનો પર સામૂહિક બળાત્કાર થયો હતો અને તેમની પુત્રી સહિત પરિવારના સાત સભ્યો માર્યા ગયા હતા.
2008: CBI ની સ્પેશિયલ કોર્ટે 11 આરોપીઓને આજીવન કેદની સજા ફટકારી હતી. બાદમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટે સજા યથાવત રાખી હતી.
ઓગસ્ટ 2022: ગુજરાત સરકારે તમામ 11 દોષિતોને સમય પહેલા મુક્ત કર્યા હતા, જેની વ્યાપક ટીકા થઈ હતી.
2024: સુપ્રીમ કોર્ટે આ મુક્તિ રદ કરી હતી. તેણે કહ્યું હતું કે સજામાં છૂટ આપવાનો અધિકાર મહારાષ્ટ્ર સરકાર પાસે હતો અને ગુજરાતને નિર્દેશ આપતો આદેશ માહિતી છુપાવીને મેળવવામાં આવ્યો હતો.
આગળ શું?
બંને દોષિતોની અપીલ હજુ સુપ્રીમ કોર્ટમાં પેન્ડિંગ છે અને તેના પર આખરી નિર્ણય આવવાનો બાકી છે.